Membrana w odzieży – co to jest i jak działa?

Membrana w odzieży ma znaczenie przede wszystkim wtedy, gdy warunki pogodowe szybko się zmieniają, a aktywność wymaga swobody ruchu i odpowiedniej ochrony. Różne rodzaje membran oferują inne parametry wodoodporności i oddychalności, dlatego warto dopasować je do sposobu użytkowania. Sprawdź, jak wybrać membranę do trekkingu, sportów zimowych i codziennych aktywności.

Membrana w odzieży – co to jest? Odpowiadamy

Czym jest membrana w odzieży? To cienka, sprężysta, półprzepuszczalna powłoka, która odprowadza pot na zewnątrz, ale nie przepuszcza wody i wiatru. Z reguły nanoszona jest na materiał od wewnętrznej strony, przez co nie jest widoczna, ale doskonale spełnia swoją funkcję.

To rozwiązanie często wykorzystywane jest w ubraniach sportowych i turystycznych. Kurtka z membraną to nieodłączny element wyposażenia na górskie wędrówki, narty czy snowboard, ale sprawdzi się też w mieście podczas opadów deszczu czy śniegu.

Jak działa membrana w ubraniach?

Ze względu na sposób działania, membrany w odzieży dzielimy na mikroporowe i bezporowe. Pierwsze mają maleńkie kanaliki w kształcie lejka, które przepuszczają parę wodną (pot), ale stanowią szczelną barierę ochronną dla kropel deszczu czy płatków śniegu. Dzięki takiej konstrukcji membrany mikroporowe zapewniają wodoodporność i wiatroszczelność, a jednocześnie oddychają i trzymają wilgoć z dala od skóry. Inaczej działają membrany bezporowe. Wykorzystując absorpcję i dyfuzję, najpierw pochłaniają parę wodną, a następnie odprowadzają ją na zewnątrz. Ich zaletą jest też odporność na uszkodzenia mechaniczne i zabrudzenia. Dzięki temu często wykorzystywane są w butach zimowych czy trekkingowych.

Rodzaje membran w odzieży sportowej. Jaką membranę wybrać?

Liczby na metkach kurtek oznaczają wysokość słupa wody w milimetrach, którą materiał wytrzyma bez przepuszczenia kropli do środka. Im wyższa jest ta wartość, tym silniejszą ulewę zablokuje odzież, jednak musisz pamiętać o fizyce – szczelniejsza powłoka zawsze stawia większy opór przy uwalnianiu potu podczas intensywnego wysiłku.

Wyjątkowe właściwości membran sprawiają, że znajdują one szerokie zastosowanie w produkcji odzieży sportowej i turystycznej. Kurtki, spodnie, buty czy softshell zdają egzamin podczas opadów deszczu czy śniegu, przy porywistym wietrze i niskich temperaturach powietrza.

Nie istnieje jeden uniwersalny parametr, który sprawdzi się wszędzie. Właściwy wybór to kompromis między intensywnością opadów a poziomem wysiłku podczas aktywności. Aby ułatwić ci to zadanie, zebraliśmy najpopularniejsze wartości w formie praktycznej tabeli:

NeoDry i Gore-Tex – przykłady membran stosowanych w odzieży sportowej

W odzieży sportowej i outdoorowej wykorzystuje się różne technologie membranowe, m.in. NeoDry i Gore-Tex. Obie mają za zadanie chronić przed deszczem i wiatrem, jednocześnie umożliwiając odprowadzanie pary wodnej na zewnątrz. NeoDry to technologia stosowana w odzieży marki 4F, dostępna w wariantach o różnym poziomie wodoodporności i oddychalności. Z kolei Gore-Tex jest wykorzystywany przez wiele marek outdoorowych, również w produktach przeznaczonych do wymagających warunków pogodowych. To, która membrana sprawdzi się najlepiej, zależy przede wszystkim od parametrów konkretnego produktu i rodzaju aktywności. Więcej informacji znajdziesz w naszym poradniku: Czym jest membrana NeoDry i jakie spełnia funkcje.

Jaka membrana na śnieg i czy odzież z membraną nadaje się tylko na zimę?

Sama membrana nie posiada właściwości izolacyjnych i nie grzeje. Pełni natomiast wyłącznie funkcję fizycznej tarczy przed deszczem i śniegiem. Lekki, pozbawiony ociepliny hardshell to idealne rozwiązanie na letnie burze i jesienne trekkingi, jednak podczas uprawiania sportów zimowych membrany przechodzą swój najważniejszy, technologiczny test.

Zimą sprzęt musi chronić cię nie tylko przed padającym z nieba śniegiem, ale przede wszystkim przed potężnym naciskiem. Kiedy odpoczywasz na śniegu, siadasz na mokrym krzesełku wyciągu lub zaliczasz twardy upadek, woda dosłownie wciska się w materiał. Zobacz, jak dobrać parametry do zimowych wyzwań:

Pro-tip: Nawet najwyższy parametr membrany potrzebuje wsparcia zewnętrznego materiału. Zawsze upewnij się, że twoja odzież zimowa posiada fabryczne wykończenie DWR (durable water repellency). To trwała impregnacja, która sprawia, że woda perli się i spływa, zamiast wsiąkać i dociążać materiał.

Technologia membranowa to inwestycja w komfort przez cały rok. Niezależnie od tego, czy planujesz jesienną wyprawę na szlak, kompletujesz sprzęt na szczyt sezonu zimowego, czy po prostu szukasz wodoodpornej kurtki miejskiej na deszczowe dojazdy do pracy, odpowiednio dobrany parametr całkowicie rozwiązuje problem przemakania, pozwalając ci skupić się na aktywności.

Czy odzież z membraną z czasem traci wodoodporność?

Sama wewnętrzna membrana nie traci wodoodporności, o ile nie ulegnie przebiciu lub przetarciu. Z czasem jednak degradacji ulega fabryczna impregnacja zewnętrzna DWR. Gdy hydrofobowa powłoka znika, wierzchni materiał zaczyna chłonąć wodę jak gąbka, co całkowicie blokuje oddychalność membrany i daje nieprzyjemne uczucie przemoczenia kurtki od środka. 
Utrata właściwości hydrofobowych to naturalny proces zużycia materiału. Zanim jednak uznasz, że twoja kurtka nadaje się do wyrzucenia, sprawdź, co niszczy powłokę i jak łatwo możesz ją odbudować w domowych warunkach.

Zabójcy powłoki DWR

Mechaniczne tarcie i zaschnięty brud to najwięksi wrogowie zewnętrznej impregnacji. Ciężkie, ocierające ramiona szelki plecaka, zaschnięte na materiale błoto, a także pranie odzieży w zwykłych, drogeryjnych proszkach ścierają niewidzialną warstwę DWR. Kiedy woda przestaje perlić się na kurtce i zamiast tego tworzy na niej rozległe, ciemne plamy, to wyraźny sygnał, że zewnętrzna ochrona przestała działać.

Instrukcja ratunkowa dla materiału

Żeby odnowić techniczne właściwości kurtki, musisz użyć wyłącznie specjalistycznych preparatów piorących i impregnujących. Klasyczny proszek i płyn zmiękczający nieodwracalnie zapychają mikropory membrany. Zabrudzoną odzież wypierz w płynie przeznaczonym do ubrań outdoorowych, a po jej wysuszeniu równomiernie rozprowadź na zewnętrznym materiale impregnat w sprayu. Zwróć szczególną uwagę na strefy najbardziej narażone na tarcie, czyli ramiona, klatkę piersiową oraz plecy.