Kto słyszał o lacrosse?

Kij zakończony siatką, kask, ochraniacze, rękawice – jedni w pierwszym momencie pomyślą o baseballu, drudzy o hokeju, jednak przedmiotem tego artykułu będzie inna aktywność sportowa. Zapewne wielu z was jeszcze nie słyszało o tym sporcie, tymczasem niektórzy znawcy tematu uważają go za jedną z najstarszych dyscyplin w całej Ameryce, a w Kanadzie uważany jest za sport narodowy! Co to jest lacrosse, jaka jest jego historia, na czym tak naprawdę polega i jak rozpocząć trenowanie, a także skąd ten sport przybył do Polski – o tym wszystkim przeczytacie w niniejszym tekście.

Co to jest lacrosse?

Aktywność ta znana była w Ameryce już ok. 1000 roku i pierwotnie jej rola nie ograniczała się wyłącznie do sportu. Indianie wymyślili ją, by móc przygotowywać zawodników do polowań lub wojny. Choć współczesna nazwa nawiązuje do francuskiego la crosse oznaczającego zakrzywiony kij, którym posługują się zawodnicy, jedna z pierwszych nazw pochodziła z języka mohawk i oznaczała: młodszy brat wojny. Wskazuje to na nastawienie, z jakim przystępowali do rozgrywki wojownicy. Indiańskie drużyny, składające się nierzadko z kilkuset zawodników, przy użyciu drewnianych kijów, na niczym nieograniczonej przestrzeni kilku kilometrów kwadratowych walczyły ze sobą o przejęcie piłki wykonanej z jeleniej skóry i umieszczenie jej w przeciwnej bramce. Mecze trwające od rana do wieczora, a czasami nawet kilka dni, wprowadzały w nastrój zbliżony do panującego na polu prawdziwej bitwy. Uczyły współpracy w dążeniu do osiągnięcia wspólnego celu, a także pomagały najmłodszym znaleźć w sobie odwagę i męstwo niezbędne do uczestniczenia w walce. Gra rozpowszechniła się w Europie na przełomie XVII i XVIII wieku. W miarę zyskiwania popularności stawała się coraz mniej brutalna, coraz wyraźniej przybierając kształt gry, którą znamy współcześnie. W połowie XIX wieku w Kanadzie skodyfikowano zasady tego sportu, powstał również pierwszy oficjalny klub – Montreal Lacrosse Club. W następnych latach lacrosse zaczął trafiać do szerszego grona odbiorców, pojawiając się także w szkołach i wśród najmłodszych, by na początku XX wieku trafić na igrzyska olimpijskie.

Lacrosse – zasady

Współcześnie mecze lacrosse odbywają się na boiskach wymiarami przypominających boiska piłkarskie – ok. 100 x 50 m, trwają po 60 min i podzielone są na 4 kwarty trwające po 15 min. Dwie drużyny, z których każda liczy 10 zawodników: bramkarz, 3 obrońców, 3 pomocników i 3 atakujących – starają się zdobyć jak najwięcej punktów. W tym celu zawodnicy jednej z drużyn przy użyciu zakrzywionych kijów wyposażonych na końcu w koszyki z siateczkami muszą przejąć niewielką gumową piłkę i umieścić ją w bramce drużyny przeciwnej. Lacrosse to sport kontaktowy – gracze podnoszą piłkę z ziemi i podają ją między sobą przy użyciu kijów, rzucając. Dozwolone jest bieganie z piłką oraz zakrywanie piłki swoim kijem, o ile nie narusza to innych zasad gry.

Lacrosse – wyposażenie gracza

Jako że mecze lacrosse mają szybkie tempo, starcia między zawodnikami i zderzanie się zarówno kijami, jak i ciałem są traktowane jako element gry. Specjalny kij to podstawowe, ale nie jedynie wyposażenie każdego gracza. W co więc powinien być wyposażony każdy zawodnik wkraczający na boisko?

• odpowiednie buty
• ochraniacze na dłonie, łokcie i ramiona
• kask z kratką chroniącą twarz
• kij.

Buty są istotnym elementem wyposażenia, gdyż gra w lacrosse w dużej mierze polega na bieganiu po boisku. W zależności od pola gry, podeszwa obuwia powinna więc być dostosowana do rodzaju nawierzchni. Równie istotnym aspektem jest odpowiednia wentylacja stopy. Dynamizm gry i częste kontuzje wymagają używania nie tylko dobrze dopasowanego kasku z kratką osłaniającą twarz, ale także ochraniaczy na pozostałe części ciała. Istotne są tutaj ochraniacze ramion, przedramion i dłoni. Najważniejszym i najbardziej charakterystycznym elementem wyposażenia jest kij zakończony koszyczkiem wykonanym z siatki. Najczęściej spotyka się dwa podstawowe wymiary kijów, które gracze dobierają w zależności od pozycji na boisku, a także wzrostu i upodobań – ok. 1 m oraz do 1,5 m. Można spotkać się zarówno z drewnianymi, jak i aluminiowymi kijami, a także wykonanymi z bardziej specjalistycznych stopów jak chociażby tytan, włókno węglowe lub skand. Piłeczka w grze lacrosse wykonana jest z gumy, najczęściej ma biały, żółty lub pomarańczowy kolor, jej obwód wynosi ok. 20 cm a waga ok. 150 g.

Lacrosse – jak grać, by nie łamać przepisów

Choć, jak już wiemy, lacrosse to wyjątkowo dynamiczny sport i kontuzje u zawodników pojawiają się stosunkowo często, istnieje kilka rodzajów przewinień, za które grożą odpowiednie kary, począwszy od pobytu na ławce kar, a skończywszy na dużo bardziej surowych konsekwencjach. W męskiej odmianie lacrosse funkcjonują dwa podstawowe rodzaje „chwytów niedozwolonych”.

Co daje granie w lacrosse?

Najważniejsze w tym sporcie zdecydowanie jest przygotowanie kondycyjne. Dynamiczna akcja wymaga szybkiego przemieszczania się po całym polu gry i reagowaniu na ruchy przeciwnika. Regularne treningi z pewnością wzmocnią więc układ wydolnościowy i poprawią kondycję. Ostry charakter gry pozwoli na ogólne zahartowanie organizmu i odporność na potencjalne starcia z innymi zawodnikami. Kto choć raz próbował swoich sił w tym sporcie, przyzna, że pozory mogą mylić. Zwłaszcza na początku łapanie i podawanie piłeczki przy użyciu 1,5-metrowego kija nie należy do najłatwiejszych. Treningi wzmocnią więc nie tylko nasz organizm, ale także wyrobią refleks i czas reakcji oraz umiejętność szybkiego podejmowania decyzji, co w tak dynamicznej grze jest niezwykle istotne. Lacrosse to wreszcie typowa gra zespołowa, która nauczy każdego dopasowania się do tempa i stylu gry drużyny, odnajdowania się na swojej pozycji na boisku oraz pracy zespołowej.

Lacrosse w Polsce

Lacrosse jako nowy sport w Polsce pojawił się dość późno, bo dopiero na początku XXI wieku. Przy pomocy założyciela Europejskiej Federacji Lacrosse, na przełomie 2006 i 2007 roku zaczęły powstawać w Polsce pierwsze tego rodzaju kluby sportowe. Wkrótce pojawili się także profesjonalni trenerzy ze Stanów Zjednoczonych i Kanady. Pierwszym klubem lacrosse, jaki powstał w Polsce pod koniec 2007 roku jest Poznań Hussars. Kilka miesięcy później, w marcu 2008 roku powstał kolejny klub lacrosse – Kosynierzy Wrocław. W tym samym roku we Wrocławiu odbył się pierwszy oficjalny mecz lacrosse w Polsce – dwie wspomniane drużyny zremisowały 5:5. W następnych latach zaczęły powstawać kluby w wielu większych miastach Polski, m.in. w Warszawie, Krakowie czy Katowicach.

Lacrosse wśród kobiet

Sport ten jest popularny również wśród kobiet, obowiązują jednak nieco inne zasady gry. Kobiety nie muszą używać kasku ani ochraniaczy, ponieważ dąży się do maksymalnego ograniczenia kontaktu fizycznego między zawodniczkami. Oprócz odpowiednio zmodyfikowanych kijów są wyposażone jedynie w gogle i ochraniacz na szczękę. Różnice obowiązują również w zakresie zasad dotyczących liczby graczy oraz czasu gry. Damskie drużyny składają się z 12 zawodniczek: bramkarki, 3 obrończyń, 5 pomocniczek i 3 atakujących. 60-minutowy mecz podzielony jest na dwie 30-minutowe połowy. W Polsce pierwszy trening Kosynierek Wrocław odbył się w 2009 roku.

Jak zacząć granie w lacrosse?

Jeśli nigdy nie próbowałeś swoich sił w tym sporcie, a chciałbyś się sprawdzić na boisku, warto zorientować się, gdzie trenuje klub, do którego chciałbyś dołączyć. Lacrosse to w Polsce wciąż sport, który dopiero zyskuje popularność, jednak zarówno poszczególne kluby, jak i Polska Federacja Lacrosse starają się o dofinansowania i inwestują w kolejne zespoły. To właściwie jedyna i najlepsza możliwość, by dołączyć do drużyny. Treningi pod okiem doświadczonych trenerów to możliwość efektywnego rozwoju, gwarancja doskonałej zabawy i świetnej formy fizycznej.

Lacrosse – informacje dodatkowe

Jeśli jeszcze nie zdążyłeś zapisać się żadnej drużyny, ale nie chcesz tracić czasu, zacznij treningi już teraz! Chcąc wyrobić sobie odpowiednią formę, zacznij od biegania. Przyzwyczaisz swoje mięśnie do tego rodzaju wysiłku, a dodatkowo wzmocnisz układ wydolnościowy. Zarówno podczas wstępnych samodzielnych treningów, jak i później podczas zajęć z grupą, przyda się wygodna i pojemna torba sportowa, która pomieści wszystko, co niezbędne. Zawodnicy powinni wyposażyć się w odpowiednio luźne i przewiewne męskie spodenki treningowe, z kolei przyszłe zawodniczki w koszulki treningowe damskie i biustonosz sportowy. Dobrze dopasowane, wygodne i oddychające ubrania sportowe pomogą zapewnić komfort podczas treningów zarówno na świeżym powietrzu, jak i pod dachem.